Καθαρισμός Ακάλυπτων Χώρων – Ποιους Αφορά, Τι Περιλαμβάνει και Πότε Γίνεται

Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε τι είναι ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, ποιους αφορά, τι περιλαμβάνει και πότε γίνεται. Ξεκινάμε από τις βασικές έννοιες, όπως ο ακάλυπτος χώρος και το οικόπεδο. Ένας σωστός καθαρισμός οικοπέδων αρχίζει όταν ξέρετε ποιο κομμάτι της γης σας πρέπει να καθαρίσετε και γιατί.

Τι είναι ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων;

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων είναι η δουλειά που απομακρύνει ξερά χόρτα, κλαδιά και σκουπίδια από το άχτιστο μέρος ενός οικοπέδου. Στόχος είναι να μη μείνει υλικό που πιάνει εύκολα φωτιά. Έτσι ο χώρος γίνεται πιο ασφαλής και πιο τακτοποιημένος.

Για τον Δήμο Ζωγράφου, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων είναι βασικό μέτρο πρόληψης πυρκαγιών και προστατεύει ζωές, περιουσίες και φυσικό περιβάλλον. Άρα δεν πρόκειται μόνο για την καλή εμφάνιση του οικοπέδου.

Στην πράξη, η δουλειά χωρίζεται σε μερικά απλά βήματα. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων συνήθως περιλαμβάνει:

• κοπή χόρτων και αγριόχορτων σε όλη την επιφάνεια,
• αποψίλωση από θάμνους και άγρια βλάστηση,
• κλάδεμα ξερών ή χαμηλών κλαδιών,
• μάζεμα και απομάκρυνση κλαδιών, φύλλων και σκουπιδιών.

Η δουλειά δεν τελειώνει με το κόψιμο των χόρτων. Αν τα κομμένα χόρτα μείνουν στο έδαφος, ξεραίνονται και γίνονται ξανά υλικό που καίγεται εύκολα. Γι’ αυτό καλό είναι να μαζεύονται και να φεύγουν από το οικόπεδο.

Κάθε οικόπεδο έχει τις δικές του ανάγκες. Σε μια μικρή αυλή αρκεί συχνά μια απλή κοπή χόρτων. Σε ένα μεγάλο ή παρατημένο οικόπεδο χρειάζεται και αποψίλωση από πυκνούς θάμνους.

Εμείς κάνουμε αυτή τη δουλειά με φορητά εργαλεία, όπως θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα και κονταροπρίονα. Μαζεύουμε τα υπολείμματα με τσουγκράνες και φυσητήρες. Μετά τα φορτώνουμε στο δικό μας φορτηγό και τα απομακρύνουμε από το οικόπεδο.

Τι είναι ο ακάλυπτος χώρος ενός οικοπέδου;

Ακάλυπτος χώρος είναι το κομμάτι του οικοπέδου που δεν χτίζεται. Για παράδειγμα, η αυλή ή ο κήπος γύρω από ένα σπίτι είναι άχτιστο κομμάτι. Εκεί μαζεύονται συνήθως χόρτα, ξερά φύλλα, κλαδιά και σκουπίδια.

Για να καταλάβετε τον όρο, χρειάζεται πρώτα να ξέρετε τι είναι οικόπεδο. Οικόπεδο είναι μια ενιαία έκταση γης μέσα σε σχέδιο πόλης ή οικισμό. Μπορεί να ανήκει σε έναν ή σε περισσότερους ιδιοκτήτες εξ αδιαιρέτου.

Ο ακάλυπτος χώρος περιλαμβάνει τον υποχρεωτικό ακάλυπτο και τους προαιρετικούς ακάλυπτους χώρους. Δείτε παρακάτω τι σημαίνει το καθένα:

• Υποχρεωτικός ακάλυπτος είναι ο χώρος που μένει άχτιστος λόγω του σχεδίου πόλης, των αποστάσεων από τα όρια του οικοπέδου και του ποσοστού κάλυψης.
• Προαιρετικός ακάλυπτος είναι ο χώρος που αφήνεται άχτιστος πέρα από τον υποχρεωτικό ακάλυπτο.

Τα όρια του οικοπέδου δεν φαίνονται πάντα με μια ματιά. Αν έχετε τα σχέδια του ακινήτου, κοιτάξτε τα πριν από τη δουλειά. Έτσι ξέρετε ως πού φτάνει το δικό σας κομμάτι.

Πριν ξεκινήσει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, περπατήστε όλο το άχτιστο κομμάτι του οικοπέδου. Σημειώστε πού υπάρχουν ψηλά χόρτα, ξερά κλαδιά ή πεταμένα υλικά. Έτσι ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων γίνεται πιο γρήγορα και δεν ξεχνιέται καμία γωνία.

Αν το οικόπεδο ανήκει σε πολλούς ιδιοκτήτες, συνεννοηθείτε πρώτα μαζί τους. Συμφωνήστε ποιος θα κανονίσει τη δουλειά και πότε θα γίνει. Γράψτε επίσης τι θέλετε να μείνει, όπως δέντρα, φυτά ή παρτέρια.

Ποιους χώρους αφορά ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων;

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων αφορά τέσσερις ομάδες χώρων, που φαίνονται στη λίστα. Σύμφωνα με τους κανόνες, η υποχρέωση αφορά:

• χώρους μέσα σε σχέδιο πόλης,
• χώρους μέσα σε οικισμούς χωρίς σχέδιο,
• χώρους σε ζώνη 100 μέτρων γύρω τους,
• εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, εφόσον δεν είναι δασικά.

Ο Δήμος Αχαρνών εξηγεί ότι ο καθαρισμός αφορά οικόπεδα και ακάλυπτους χώρους μέσα σε σχέδιο, σε οικισμούς χωρίς σχέδιο, σε ζώνη 100 μέτρων γύρω τους και εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα που δεν είναι δασικά. Με απλά λόγια, η υποχρέωση δεν σταματά στα άδεια οικόπεδα.

Αν έχετε εκτός σχεδίου γήπεδο με κτίσμα, δείτε πώς γίνεται ο καθαρισμός οικοπέδου εκτός σχεδίου. Πριν ξεκινήσετε, βρείτε στα έγγραφα του ακινήτου σε ποια ζώνη ανήκει ο χώρος σας.

Αν το ακίνητό σας βρίσκεται κοντά στα όρια ενός οικισμού, μην υποθέσετε ότι είστε έξω από τη ζώνη. Μετρήστε την απόσταση σε έναν χάρτη ή ρωτήστε τον μηχανικό σας. Έτσι ξέρετε από νωρίς τι ισχύει για τον χώρο σας.

Ένας σωστός καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν αφήνει ξερά χόρτα στις γωνίες και δίπλα στον φράχτη. Περπατήστε όλο τον χώρο και σημειώστε πού μαζεύονται φύλλα, κλαδιά και παλιά υλικά. Κοιτάξτε και κάτω από τα δέντρα, πίσω από αποθήκες και γύρω από τα δοχεία.

Πριν ξεκινήσει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, φωτογραφίστε τον χώρο από δύο ή τρεις γωνίες. Μετά τη δουλειά, τραβήξτε ξανά φωτογραφίες από τα ίδια σημεία. Έτσι βλέπετε καθαρά τι έγινε και τι πρέπει να ξαναδείτε αργότερα.

Ποιος είναι υπόχρεος για τον ακάλυπτο;

Υπόχρεοι μπορεί να είναι ιδιοκτήτες, νομείς, επικαρπωτές, μισθωτές και υπομισθωτές. Αυτοί φροντίζουν κάθε χρόνο από 1 Απριλίου έως 15 Ιουνίου για τον καθαρισμό και τη δήλωση. Φροντίζουν επίσης για τη συντήρηση ως τις 31 Οκτωβρίου.

Αν στον ίδιο χώρο υπάρχουν πολλά πρόσωπα με διαφορετικές ιδιότητες, υπόχρεος είναι αυτός που τον χρησιμοποιεί. Πρόκειται κυρίως για τον νομέα, τον μισθωτή ή τον υπομισθωτή, αλλιώς για τον επικαρπωτή. Σε κάθε άλλη περίπτωση, την υποχρέωση την έχει ο ιδιοκτήτης του χώρου.

Ένας ακάλυπτος που κανείς δεν κοιτάζει γεμίζει γρήγορα ξερά χόρτα και κλαδιά. Αν είστε ιδιοκτήτης και μένετε μακριά, ζητήστε από έναν γείτονα να σας στέλνει φωτογραφίες την άνοιξη. Έτσι κλείνετε τη δουλειά στην ώρα της, χωρίς άγχος.

Αν νοικιάζετε σπίτι με αυλή, μιλήστε νωρίς με τον ιδιοκτήτη για το πότε θα γίνει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων. Έτσι κανείς δεν περιμένει τον άλλον και τα χόρτα δεν ψηλώνουν. Κρατήστε γραπτά τι συμφωνήσατε, έστω με ένα απλό μήνυμα.

Για να μην ξεχαστεί ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, φτιάξτε ένα απλό πρόγραμμα:

• σημειώστε στο ημερολόγιο τις 15 Ιουνίου και τις 31 Οκτωβρίου,
• κλείστε τη δουλειά αρκετές εβδομάδες πριν από την προθεσμία,
• κρατήστε φωτογραφίες και αποδείξεις από κάθε εργασία,
• ελέγξτε ξανά τον χώρο μέσα στο καλοκαίρι, γιατί τα χόρτα ξαναφυτρώνουν.

Όταν αναλαμβάνουμε εμείς, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων γίνεται με εργαλεία χειρός, χωρίς τρακτέρ. Δουλεύουμε με θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα κλαδιά και τα χόρτα τα φορτώνουμε στο φορτηγό μας και τα απομακρύνουμε από τον χώρο.

Τι γίνεται όταν ο ακάλυπτος έχει πολλούς ιδιοκτήτες;

Όταν υπάρχουν πολλοί υπόχρεοι, όλοι ευθύνονται εις ολόκληρον. Το ίδιο ισχύει και όταν δεν βρίσκεται ο υπόχρεος. «Εις ολόκληρον» σημαίνει απλά ότι ο καθένας ευθύνεται για όλη την υποχρέωση. Οι αρχές μπορούν να στραφούν σε οποιονδήποτε από αυτούς.

Γι’ αυτό ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων σε μια πολυκατοικία καλό είναι να συζητιέται από όλους τους ιδιοκτήτες μαζί. Κανείς δεν πρέπει να περιμένει ότι θα τον αναλάβει ο γείτονας. Μια σύντομη συνέλευση αρκεί για να μπει η δουλειά σε σειρά.

Μια γραπτή συμφωνία των υπόχρεων για διαφορετική μοιρασιά της ευθύνης μπορεί να προβληθεί με ένσταση. Αν υπογράψετε τέτοια συμφωνία, κρατήστε το πρωτότυπο σε ασφαλές μέρος. Φυλάξτε και ένα αντίγραφο στο κινητό σας.

Όταν μια ιδιοκτησία έχει πολλούς υπόχρεους, αρκεί να υποβάλει μία υπεύθυνη δήλωση ένας από αυτούς. Συμφωνήστε από πριν ποιος θα την υποβάλει. Έτσι κανείς δεν θα χάσει χρόνο με διπλή δουλειά.

Μερικά πρακτικά βήματα για τους συνιδιοκτήτες:

• Ορίστε έναν υπεύθυνο που θα κλείνει το συνεργείο και θα κρατά τα χαρτιά.
• Γράψτε στα πρακτικά ποιος κάνει τι και πότε.
• Φωτογραφίστε τον ακάλυπτο πριν και μετά τη δουλειά.

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων πάει πιο γρήγορα όταν ο χώρος είναι ελεύθερος από ποδήλατα, γλάστρες και παλιά έπιπλα. Ζητήστε από τους ενοίκους να τα μετακινήσουν μία μέρα πριν.

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων σε πολυκατοικίες είναι δουλειά που κάνουμε εμείς με εργαλεία χειρός. Κόβουμε με θαμνοκοπτικά και αλυσοπρίονα και μαζεύουμε με τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα κλαδιά και τα χόρτα τα φορτώνουμε στο φορτηγό μας και τα απομακρύνουμε.

Ποιοι ακάλυπτοι χώροι εξαιρούνται;

Ο Δήμος Αμαρουσίου σημειώνει ότι εξαιρούνται οι διαμορφωμένοι, συντηρημένοι κήποι ή φυτεμένες επιφάνειες ακάλυπτων χώρων κτιρίων και πολυκατοικιών. Για τους διαμορφωμένους και συντηρημένους κήπους ακάλυπτων χώρων κτιρίων και πολυκατοικιών δεν υποβάλλεται δήλωση καθαρισμού.

Διαμορφωμένος και συντηρημένος κήπος είναι ακάλυπτος χώρος με οργανωμένη φύτευση που φροντίζεται συστηματικά, ώστε να μη φυτρώνει ανεξέλεγκτη βλάστηση ή άλλη καύσιμη ύλη. Φυτεμένες επιφάνειες είναι στρωμένες επιφάνειες με φυσικό ή εμπλουτισμένο χώμα και βλάστηση ή με νερό, σε συνδυασμό μεταξύ τους.

Ακόμη και σε περιποιημένο κήπο, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων στις γωνίες κρατά μακριά τα ξερά φύλλα. Ρίξτε μια ματιά πίσω από αποθήκες, κάγκελα και γλάστρες. Ένας φυσητήρας καθαρίζει γρήγορα τα σκαλοπάτια και τα φρεάτια.

Εξαιρούνται και χώροι ή κομμάτια τους που, λόγω εδάφους ή φυσικών εμποδίων, είναι αποδεδειγμένα απρόσιτοι για καθαρισμό με συνήθη μέσα. Η λέξη «αποδεδειγμένα» έχει σημασία. Κρατήστε φωτογραφίες που δείχνουν καθαρά το εμπόδιο ή την απότομη κλίση.

Στις απαντήσεις του Υπουργείου του 2024, όποιος δεν είναι υπόχρεος δεν χρειάζεται να κάνει αρνητική δήλωση. Αν έχετε αμφιβολία, ρωτήστε τον δήμο σας πριν αποφασίσετε.

Πριν θεωρήσετε ότι ο χώρος σας εξαιρείται, κάντε έναν τίμιο έλεγχο:

• Υπάρχει οργανωμένη φύτευση ή μόνο αγριόχορτα;
• Ποτίζετε, κουρεύετε και κλαδεύετε τακτικά;
• Μαζεύονται ξερά φύλλα, κλαδιά ή σκουπίδια στις γωνίες;

Αν ο κήπος έχει γεμίσει ξερά χόρτα, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων είναι το πρώτο βήμα για να γίνει ξανά φροντισμένος. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων με χειροκίνητα μηχανήματα φτάνει και σε στενά σημεία. Έτσι δεν ξεχνιέται καμία κρυφή γωνιά.

Τι περιλαμβάνει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων;

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων περιλαμβάνει κοπή κλαδιών, μάζεμα ξερών υλικών και απομάκρυνση σκουπιδιών. Η δουλειά ξεκινά από τα δέντρα και φτάνει ως το χώμα. Οι βασικές εργασίες είναι οι εξής:

• Κοπή και απομάκρυνση ξερών ή σπασμένων δέντρων και κλαδιών, καθώς και κλαδιών που ακουμπούν σε κτίσμα.
• Μάζεμα κλαδεμάτων, ξερών χόρτων, ξερών καλαμιών, πευκοβελόνων και ξερών φύλλων από το έδαφος.
• Αραίωση των θάμνων με κενά ανάμεσά τους, ώστε να σπάει η συνέχεια της καύσιμης ύλης.
• Απομάκρυνση παρατημένων σκουπιδιών και εύφλεκτων αντικειμένων, όπως φιάλες υγραερίου, μπογιές, έπιπλα, στρώματα και λάστιχα αυτοκινήτων.

Η σειρά της δουλειάς έχει σημασία. Πρώτα κόβονται τα κλαδιά ψηλά και μετά καθαρίζεται το έδαφος. Έτσι ό,τι πέφτει από πάνω μαζεύεται μαζί με τα υπόλοιπα.

Ο Δήμος Αμαρουσίου αναφέρει επίσης την αποκλάδωση. Δηλαδή κόβονται τα χαμηλά κλαδιά, ώστε η κόμη του δέντρου να ξεκινά πιο ψηλά από το έδαφος. Αυτό γίνεται ανάλογα με την ηλικία και το είδος του δέντρου.

Πριν ξεκινήσει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, κάντε μια βόλτα στο οικόπεδο. Σημειώστε ποια δέντρα και φυτά θέλετε να κρατήσετε. Δείξτε επίσης τα σημεία με σωλήνες, βρύσες ή φρεάτια. Αν υπάρχουν αντικείμενα που θέλετε να κρατήσετε, βγάλτε τα πριν από τη δουλειά.

Εμείς δουλεύουμε με χειροκίνητα εργαλεία και χωρίς τρακτέρ. Χρησιμοποιούμε θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα υπολείμματα τα φορτώνουμε στο φορτηγό μας και τα απομακρύνουμε.

Όταν τελειώσει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων, ελέγξτε τις γωνίες και τα σημεία δίπλα στους τοίχους. Εκεί συχνά μένουν ξερά φύλλα και μικρά κλαδιά που ξέφυγαν από την τσουγκράνα. Για περισσότερα, δείτε γιατί είναι απαραίτητη η απομάκρυνση κλαδιών και ξερών χόρτων από το οικόπεδο.

Γιατί ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων προλαμβάνει πυρκαγιές;

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων προλαμβάνει πυρκαγιές επειδή μειώνει την καύσιμη ύλη στο οικόπεδο. Με λιγότερη καύσιμη ύλη:

• δεν ξεσπά εύκολα φωτιά·
• η φωτιά δεν απλώνεται γρήγορα·
• η φωτιά δεν περνά σε διπλανά οικόπεδα ή κτίρια.

Τα κενά ανάμεσα στους θάμνους έχουν τον ίδιο σκοπό. Σπάνε τη συνέχεια της καύσιμης ύλης. Γι’ αυτό η αραίωση είναι μέρος της δουλειάς και όχι μια έξτρα λεπτομέρεια. Κρατήστε τους θάμνους που φροντίζετε και αφαιρέστε όσους έχουν ξεραθεί.

Ο Δήμος Παύλου Μελά θεωρεί τον καθαρισμό απαραίτητο για την πρόληψη πυρκαγιάς, τη δημόσια υγεία, την ασφάλεια, την περιουσία και το περιβάλλον. Άρα το όφελος δεν σταματά μόνο στη φωτιά.

Σκεφτείτε και τους γείτονες. Ένα καθαρό οικόπεδο βοηθά να μην περάσει η φωτιά στα διπλανά κτίρια. Αν κλαδιά από δέντρα τους περνούν στη δική σας πλευρά, μιλήστε μαζί τους πριν από τη δουλειά.

Ένας προσεκτικός καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν δημιουργεί νέο κίνδυνο. Η Πυροσβεστική συμβουλεύει να μην καίμε σκουπίδια, ξερά χόρτα ή κλαδιά τους καλοκαιρινούς μήνες. Συστήνει επίσης να αποφεύγουμε εργασίες που βγάζουν σπινθήρες, όπως ηλεκτροκολλήσεις ή χρήση τροχού.

Μην αφήνετε τα κομμένα κλαδιά σε σωρούς μέσα στο οικόπεδο. Ένας ξερός σωρός είναι κι αυτός καύσιμη ύλη. Κοιτάξτε το οικόπεδο ξανά αργότερα, για να δείτε αν μαζεύτηκαν πάλι ξερά φύλλα ή χόρτα. Φυλάξτε τα καύσιμα και τα εργαλεία του κήπου μακριά από ξερή βλάστηση.

Τι κάνετε με τα υπολείμματα του καθαρισμού;

Τα υπολείμματα τα μαζεύετε όλα και τα πηγαίνετε σε σωστό σημείο. Ο Δήμος Αμαρουσίου τονίζει ότι οι υπόχρεοι πρέπει να μαζέψουν και να μεταφέρουν με ασφάλεια όλα τα υπολείμματα του καθαρισμού. Άρα ένας καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν τελειώνει όταν κοπούν τα χόρτα.

Ο Δήμος Ηρακλείου Αττικής επισημαίνει ότι η αποκομιδή των υπολειμμάτων είναι κομμάτι της υποχρέωσης καθαρισμού. Ο ίδιος δήμος λέει ότι τα υπολείμματα δεν αφήνονται σε κοινόχρηστους χώρους. Επίσης, δεν ανακατεύονται με τα οικιακά σκουπίδια, αλλά πηγαίνουν σε αδειοδοτημένο αποδέκτη.

Ο δήμος δείχνει πού αφήνονται τα υπολείμματα. Μερικά παραδείγματα είναι:

• οι καφέ κάδοι,
• τα πράσινα σημεία,
• οι αδειοδοτημένες εγκαταστάσεις.

Αν κάποιος αφήσει αυθαίρετα τα υπολείμματα σε κοινόχρηστο χώρο, ο δήμος τα μαζεύει. Επιβάλλει επίσης κυρώσεις με βάση τον Κανονισμό Καθαριότητας. Γι’ αυτό ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων θέλει σχέδιο και για τη μεταφορά.

Πριν ξεκινήσετε, ρωτήστε τον δήμο σας πού δέχεται κλαδιά και χόρτα. Κρατήστε τους σωρούς μέσα στο οικόπεδο μέχρι τη μεταφορά, μακριά από τον φράχτη και τα δέντρα. Όταν γίνεται καθαρισμός ακάλυπτων χώρων σε πολυκατοικία, συμφωνήστε από πριν ποιος θα πάρει τα υπολείμματα.

Χωρίστε τα υπολείμματα πριν τα φορτώσετε. Βάλτε τα χόρτα σε σακιά και κόψτε τα χοντρά κλαδιά σε μικρά κομμάτια. Έτσι η μεταφορά γίνεται πιο εύκολα. Στο τέλος, φωτογραφίστε τον καθαρό χώρο για το αρχείο σας.

Εμείς δουλεύουμε με χορτοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Σε κάθε δουλειά μας, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων κλείνει με μάζεμα των κλαδιών. Μετά φορτώνουμε τα υπολείμματα στο φορτηγό μας και αφήνουμε τον χώρο καθαρό.

Μπορεί ο δήμος να κάνει τον καθαρισμό για εσάς;

Ναι, σε κάποιες περιπτώσεις μπορείτε να το ζητήσετε από τον δήμο της περιοχής σας. Ο Δήμος Αμαρουσίου δίνει στους ιδιοκτήτες τη δυνατότητα να ζητήσουν από την αρμόδια υπηρεσία του να κάνει τις εργασίες καθαρισμού.

Οι υπόχρεοι μπορούν να ζητήσουν από τον δήμο να κάνει τον καθαρισμό ή να μαζέψει τα υπολείμματα. Το κόστος μπορεί να χρεωθεί σε αυτούς. Αυτή η δυνατότητα ισχύει μόνο αν ο δήμος μπορεί να προσφέρει τις σχετικές υπηρεσίες.

Πριν βασιστείτε στον δήμο, τηλεφωνήστε ή πηγαίνετε στην αρμόδια υπηρεσία. Ρωτήστε αν ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων μπορεί να γίνει από τον δήμο και πότε. Πείτε τους το μέγεθος του χώρου και τι υπάρχει μέσα, όπως χόρτα ή κλαδιά. Καλό είναι να ρωτήσετε νωρίς, πριν ζεστάνει ο καιρός.

Στην επικοινωνία με τον δήμο, κάντε μερικές απλές ερωτήσεις:

• Αναλαμβάνει ο δήμος τον καθαρισμό ή μόνο τη συλλογή των υπολειμμάτων;
• Πώς γίνεται η αίτηση και ποια στοιχεία χρειάζονται;
• Πότε περίπου μπορεί να γίνει η δουλειά;
• Θα χρεωθεί σε εσάς το κόστος της εργασίας;

Κρατήστε αντίγραφο της αίτησης και κάθε απάντησης που παίρνετε. Σημειώστε επίσης την ημερομηνία κάθε επικοινωνίας. Έτσι ξέρετε τι ζητήσατε και πότε. Αν περάσουν μέρες χωρίς απάντηση, ξαναρωτήστε την υπηρεσία.

Αν ο δήμος δεν μπορεί να προσφέρει την υπηρεσία, χρειάζεστε άλλο σχέδιο. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων μπορεί τότε να γίνει από εσάς ή από ιδιωτικό συνεργείο. Σε κάθε περίπτωση, βάλτε στο σχέδιο και τη μεταφορά των υπολειμμάτων.

Πότε γίνεται ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων;

Κατά την ΠΟΜΙΔΑ, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων γίνεται από 1 Απριλίου έως 15 Ιουνίου, με δυνατότητα παράτασης. Η ΠΟΜΙΔΑ λέει ότι η προθεσμία καθαρισμού έγινε 76 ημέρες αντί για 30. Η ίδια προθεσμία ταυτίστηκε με την προθεσμία δήλωσης.

Η προθεσμία μπορεί να παραταθεί. Ο Υπουργός Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας μπορεί να παρατείνει την προθεσμία καθαρισμού, αφού πάρει γνώμη της Επιτροπής Εκτίμησης Κινδύνου.

Αρκετοί δήμοι έβγαλαν δικές τους ανακοινώσεις για το 2026. Δείτε τι ανακοίνωσαν:

• Ο Δήμος Αχαρνών ζήτησε ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων να γίνει από 1 Απριλίου έως 15 Ιουνίου 2026.
• Ο Δήμος Ηρακλείου Αττικής ανακοίνωσε ότι η διορία για τους καθαρισμούς της αντιπυρικής περιόδου παρατάθηκε έως τις 22 Ιουνίου 2026.
• Ο Δήμος Αμαρουσίου ανακοίνωσε τον Ιούνιο του 2026 ότι ο καθαρισμός γινόταν από 1 Απριλίου ως 15 Ιουνίου, με παράταση ως τις 22 Ιουνίου 2026.
• Ο Δήμος Παύλου Μελά υπενθύμισε ότι ο καθαρισμός έπρεπε να γίνει μέχρι τις 22 Ιουνίου 2026.

Μην αφήνετε τη δουλειά για την τελευταία εβδομάδα. Ένας καθαρισμός ακάλυπτων χώρων τον Απρίλιο σας αφήνει χρόνο για δεύτερο πέρασμα πριν από τις 15 Ιουνίου. Τον Μάιο τα χόρτα ψηλώνουν γρήγορα και η δουλειά γίνεται πιο βαριά.

Διαβάστε κάθε άνοιξη την ανακοίνωση του δικού σας δήμου. Εκεί βλέπετε τις ημερομηνίες για την περιοχή σας και αν δόθηκε παράταση. Σημειώστε τις ημερομηνίες στο ημερολόγιο του κινητού σας, για να μη σας ξεφύγουν.

Πώς κρατάτε τον ακάλυπτο καθαρό ως τις 31 Οκτωβρίου;

Τον κρατάτε καθαρό με συντήρηση μετά τον πρώτο καθαρισμό. Συντήρηση σημαίνει να απομακρύνουμε ξανά τη νέα ξερή βλάστηση και κάθε καύσιμη ύλη που εμφανίζεται μετά τον καθαρισμό. Αυτό ισχύει σε όλη την αντιπυρική περίοδο.

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν τελειώνει τον Ιούνιο. Ο Δήμος Αχαρνών ζήτησε να φύγουν αμέσως τα υπολείμματα και οι χώροι να μείνουν καθαροί ως τις 31 Οκτωβρίου. Ο Δήμος Παύλου Μελά υπενθύμισε ότι η συντήρηση έπρεπε να κρατήσει ως τις 31 Οκτωβρίου.

Ο Δήμος Αμαρουσίου ανέφερε στην ανακοίνωση του Ιουνίου 2026 συντήρηση ως τις 31 Οκτωβρίου. Ο Δήμος Ηρακλείου Αττικής ζητά ο καθαρισμός να τελειώνει έως τις 15 Ιουνίου και οι χώροι να μένουν καθαροί σε όλη την αντιπυρική περίοδο.

Η ΠΟΜΙΔΑ επισήμανε το 2024 ότι οι ιδιοκτήτες πρέπει να ελέγχουν συνεχώς αν ξαναβγήκαν χόρτα. Αυτό, όπως είπε, είναι δύσκολο για όσους μένουν μακριά. Το 2024 σημείωσε επίσης ότι, αν βρέξει και βγουν χόρτα, ο ιδιοκτήτης που μένει μακριά δεν τα βλέπει. Τα βλέπουν όμως οι γείτονες, που κάνουν καταγγελία.

Ένας δεύτερος καθαρισμός ακάλυπτων χώρων μετά τη βροχή κόβει τα νέα χόρτα πριν ξεραθούν. Ένα απλό πρόγραμμα ελέγχου σας βοηθά:

• Περάστε από τον ακάλυπτο μετά από κάθε δυνατή βροχή.
• Μαζέψτε ξερά φύλλα, κλαδιά και σκουπίδια από τις γωνίες.
• Κρατήστε φωτογραφίες με ημερομηνία από κάθε καθαρισμό.
• Ζητήστε από έναν γείτονα να σας ειδοποιεί αν δει νέα χόρτα.

Αν μένετε μακριά, μπορούμε να αναλάβουμε εμείς τα επόμενα περάσματα. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων από εμάς γίνεται με χορτοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Φορτώνουμε τα υπολείμματα στο φορτηγό μας και τα παίρνουμε μαζί μας.

Πώς γίνεται η δήλωση για τον ακάλυπτο;

Η δήλωση γίνεται στο Εθνικό Μητρώο, αφού ολοκληρωθεί ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων. Οι υπόχρεοι υποβάλλουν εκεί υπεύθυνη δήλωση έως τις 15 Ιουνίου κάθε χρόνου ότι εκπλήρωσαν τις υποχρεώσεις τους.

Το Εθνικό Μητρώο λειτουργεί στο Υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας. Εκεί καταγράφονται οι υπόχρεοι και οι δηλώσεις για τους ακάλυπτους χώρους. Ο Δήμος Αμαρουσίου εξηγεί ότι στο Μητρώο οι υπόχρεοι δηλώνουν τις εργασίες καθαρισμού που έκαναν.

Ο Δήμος Ζωγράφου υπενθύμισε το 2026 ότι η δήλωση γίνεται στο akatharista.apps.gov.gr με τους κωδικούς TaxisNet έως τις 15 Ιουνίου. Περισσότερα για τη δήλωση καθαρισμού οικοπέδου θα βρείτε στη σχετική σελίδα μας.

Η δήλωση μπορεί να γίνει και με φυσικό τρόπο, στο ΚΕΠ ή στην πυροσβεστική υπηρεσία. Αυτό γίνεται στις εξής περιπτώσεις:

• όταν η πλατφόρμα δεν λειτουργεί,
• για υπόχρεους άνω των 67 ετών,
• για άτομα με αναπηρία,
• σε φυσικές καταστροφές.

Όποιος δηλώνει με φυσικό τρόπο για χώρο σε άλλο δήμο από την κατοικία του, πηγαίνει σε οποιαδήποτε πυροσβεστική υπηρεσία ή στο ΚΕΠ του δήμου όπου βρίσκεται ο χώρος. Πάρτε μαζί σας τα στοιχεία του ακινήτου, για να μη χρειαστεί δεύτερη επίσκεψη.

Πριν από τη δουλειά, διαβάστε την ενημέρωση του δήμου σας. Οι δήμοι ενημερώνουν τους υπόχρεους έως τις 31 Μαΐου κάθε χρόνου για το τι περιλαμβάνει ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων και πώς γίνεται.

Καλό είναι ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων να έχει τελειώσει αρκετές μέρες πριν από τις 15 Ιουνίου, ώστε η δήλωση να μη γίνει βιαστικά. Κρατήστε επίσης φωτογραφίες με ημερομηνία, που δείχνουν πώς έγινε ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων.

Ποιος ελέγχει τους ακάλυπτους χώρους;

Τους ακάλυπτους χώρους ελέγχουν οι δήμοι και η Πυροσβεστική. Οι δήμοι ελέγχουν δειγματοληπτικά από 16 Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου τουλάχιστον το 5% των δηλώσεων. Η Πυροσβεστική ελέγχει από 16 Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου κάθε χρόνου τους ακάλυπτους χώρους για τους οποίους έγιναν καταγγελίες.

Ο Δήμος Ζωγράφου ανακοίνωσε ότι θα κάνει ελέγχους. Η Πυροσβεστική εξετάζει τις καταγγελίες που γίνονται μέσω του Εθνικού Μητρώου. Δείτε τι ισχύει για τους ελέγχους ακαθάριστων οικοπέδων στη σχετική σελίδα μας.

Για να βρουν τους υπόχρεους, ο δήμος και η Πυροσβεστική μπορούν να χρησιμοποιούν το Μητρώο, το Κτηματολόγιο και στοιχεία από παροχές νερού, ρεύματος ή φυσικού αερίου. Κατά την ΠΟΜΙΔΑ, η ΚΥΑ ΥΠ1157/24.4.2026, που προβλέπει ο νόμος 5281/2026 «Ενεργή Μάχη», δημοσιεύτηκε στο ΦΕΚ Β΄ 2323.

Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν τελειώνει με τη δήλωση, γιατί τα χόρτα ξαναφυτρώνουν μέσα στο καλοκαίρι. Οι έλεγχοι κρατούν έως τις 31 Οκτωβρίου. Περάστε από τον χώρο κάθε λίγες εβδομάδες και κόψτε ό,τι ψήλωσε ξανά.

Αν ο χώρος σας είναι σε άλλη πόλη, ζητήστε από κάποιον να τον βλέπει τακτικά. Ένας γείτονας ή συγγενής μπορεί να σας στέλνει φωτογραφίες. Έτσι ξέρετε πότε χρειάζεται νέο κόψιμο και κρατάτε τις φωτογραφίες σε έναν φάκελο.

Όταν αναλαμβάνουμε εμείς, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων γίνεται με φορητά εργαλεία: χορτοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα κομμένα χόρτα και τα κλαδιά φεύγουν με το φορτηγό μας. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων με το χέρι φτάνει και σε στενές γωνίες, όπου δεν χωρά μηχάνημα.

Συχνές ερωτήσεις: καθαρισμός ακάλυπτων χώρων

Εδώ θα βρείτε σύντομες απαντήσεις σε τέσσερις ερωτήσεις που κάνουν συχνά οι ιδιοκτήτες. Οι απαντήσεις αφορούν τη δήλωση, τους περιφραγμένους χώρους και την ασφάλεια από τη φωτιά.

Στέλνω τη δήλωση και στον δήμο;

Όχι, σύμφωνα με τις απαντήσεις του Υπουργείου του 2024. Σε αυτές, η δήλωση δεν στέλνεται και στον δήμο, γιατί ο δήμος έχει πρόσβαση στην εφαρμογή. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων αξίζει να καταγράφεται με φωτογραφίες. Κρατήστε τις μαζί με ένα αντίγραφο της δήλωσης στο αρχείο σας.

Τι γίνεται αν δεν υποβάλω δήλωση;

Αν περάσει η προθεσμία χωρίς δήλωση, θεωρείται ότι ο υπόχρεος συμφωνεί να καθαρίσει ο δήμος τον χώρο. Σε αυτή την περίπτωση επιβάλλονται και κυρώσεις. Γι’ αυτό ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων θέλει καλό πρόγραμμα. Σημειώστε την προθεσμία στο ημερολόγιό σας και μην αφήνετε τη δήλωση για την τελευταία μέρα.

Τι ισχύει αν ο ακάλυπτος είναι περιφραγμένος;

Σε περιφραγμένους ή περιτοιχισμένους χώρους, ο δήμος ζητά πρώτα αυτοψία από την Πυροσβεστική, πριν κάνει αυτεπάγγελτο καθαρισμό. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων με φράχτη θέλει προσοχή στις γωνίες και πίσω από τον τοίχο. Εκεί μαζεύονται συχνά ξερά φύλλα και κλαδιά που δεν φαίνονται από τον δρόμο.

Τι κάνω αν δω φωτιά κοντά στον ακάλυπτο;

Καλέστε αμέσως την Πυροσβεστική στο 199. Πείτε καθαρά πού βρίσκεστε, πού είναι η φωτιά, προς τα πού πάει και τι βλάστηση καίγεται. Μείνετε ψύχραιμοι και μιλήστε αργά, ώστε να σας καταλάβουν σωστά. Αν μένετε σε πολυκατοικία, ενημερώστε στη συνέχεια και τους γείτονές σας.

Πώς σας βοηθάμε με τον καθαρισμό ακάλυπτων χώρων;

Εμείς καθαρίζουμε ακάλυπτους και ανοιχτούς χώρους στην Αττική με εργαλεία χειρός. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων σε πολυκατοικίες θέλει μικρά εργαλεία, γιατί ο χώρος είναι συχνά στενός. Τα δικά μας εργαλεία χωράνε εύκολα σε στενές αυλές ανάμεσα σε κτίρια. Για τη δουλειά χρησιμοποιούμε:

• θαμνοκοπτικά για ψηλά χόρτα, βάτα και αγριόχορτα,
• αλυσοπρίονα για χοντρά κλαδιά,
• κονταροπρίονα για κλαδιά που είναι ψηλά στα δέντρα,
• τσουγκράνες και φυσητήρες για να μαζέψουμε φύλλα και μικρά κλαδιά.

Τα κομμένα υλικά τα φορτώνουμε και τα απομακρύνουμε με το φορτηγό μας. Έτσι, ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων δεν σας αφήνει σωρούς από κλαδιά για πέταμα. Αν χρειάζεστε μόνο κοπή χόρτων, μπορούμε να κάνουμε και αυτή τη δουλειά.

Πριν μας γράψετε, κάντε μια βόλτα στον ακάλυπτο. Σημειώστε πού είναι τα ψηλά χόρτα, τα ξερά κλαδιά και τα πεσμένα φύλλα. Γράψτε επίσης ποια φυτά ή δέντρα θέλετε να μείνουν στη θέση τους. Βγάλτε μερικές φωτογραφίες και μετρήστε τον χώρο με βήματα, για να τον περιγράψετε πιο εύκολα.

Σε πολυκατοικία, μιλήστε πρώτα με τον διαχειριστή ή τους γείτονες. Συμφωνήστε μαζί τι θα κοπεί και τι θα μείνει, για να αποφύγετε παρεξηγήσεις. Βρείτε και μια μέρα που ο χώρος θα είναι άδειος από ποδήλατα, γλάστρες και άλλα αντικείμενα.

Για να κλείσετε ραντεβού, στείλτε μας μήνυμα από τη σελίδα επικοινωνίας. Γράψτε την περιοχή, το μέγεθος του χώρου και τι θέλετε να καθαριστεί. Αναφέρετε και αν υπάρχουν μεγάλα δέντρα ή χοντρά κλαδιά. Ο καθαρισμός ακάλυπτων χώρων ξεκινά από αυτό το απλό πρώτο βήμα.