Έλεγχοι Ακαθάριστων Οικοπέδων – Ποιος Ελέγχει, Πότε και Τι Ακολουθεί

Σε αυτό το άρθρο εξηγούμε πώς γίνονται οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, ποιος τους κάνει, πότε ξεκινούν και τι ακολουθεί. Ο καθαρισμός οικοπέδων απομακρύνει τα ξερά χόρτα και τα κλαδιά που πιάνουν εύκολα φωτιά. Ένα καθαρό οικόπεδο σάς γλιτώνει από άγχος και μπλεξίματα. Διαβάστε τα βήματα και ετοιμαστείτε έγκαιρα.

Τι είναι οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων;

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων είναι έλεγχοι των δήμων και της Πυροσβεστικής για τον καθαρισμό των οικοπέδων. Έχουν στόχο να εντοπίσουν ακαθάριστες εκτάσεις και να επιβάλουν τις προβλεπόμενες κυρώσεις. Με απλά λόγια, κοιτάζουν αν το οικόπεδο έχει καθαριστεί σωστά.

Ας δούμε πρώτα τι κάνουν οι δήμοι. Με τους όρους των άρθρων 53Α και 53ΙΔ του ν. 4662/2020, έχουν αρμοδιότητα να:

ενημερώνουν,
ελέγχουν,
επιβάλλουν κυρώσεις,
καθαρίζουν αυτεπάγγελτα οικόπεδα.

Όταν ο έλεγχος δείξει μη καθαρισμό ή πλημμελή καθαρισμό, ο δήμος επιβάλλει κυρώσεις. Εφόσον απαιτείται, καθαρίζει επίσης αυτεπάγγελτα το ακίνητο. Πλημμελής σημαίνει ελλιπής, δηλαδή μια πρόχειρη δουλειά. Αυτεπάγγελτα σημαίνει ότι ο δήμος ενεργεί με δική του πρωτοβουλία.

Πριν σας βρουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, κάντε τον δικό σας έλεγχο. Περπατήστε όλη την έκταση και δείτε αν έμειναν ξερά χόρτα, πεσμένα κλαδιά ή σκουπίδια. Τραβήξτε φωτογραφίες από κάθε γωνία, για να ξέρετε τι πρέπει να γίνει.

Δώστε προσοχή και στα σημεία που δεν φαίνονται από τον δρόμο. Πίσω από αποθήκες, δίπλα σε φράχτες και κάτω από δέντρα μαζεύονται συχνά ξερά φύλλα. Αυτά τα σημεία ξεχνιούνται εύκολα, αλλά πιάνουν φωτιά το ίδιο γρήγορα.

Κρατήστε επίσης μια απλή σημείωση με όσα κάνατε. Γράψτε την ημερομηνία κάθε καθαρισμού και τι ακριβώς κόψατε. Έτσι θυμάστε πότε χρειάζεται το επόμενο πέρασμα.

Όταν κάθε ιδιοκτήτης καθαρίζει το δικό του κομμάτι, η φωτιά βρίσκει λιγότερα ξερά υλικά. Μια σπίθα σε ένα ακαθάριστο οικόπεδο μπορεί να περάσει γρήγορα στο διπλανό. Έτσι, ένα καθαρό οικόπεδο προστατεύει όλη τη γειτονιά.

Πότε ξεκινούν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων;

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων ξεκινούν μετά τη λήξη της προθεσμίας καθαρισμού, με εντατικούς ελέγχους από δήμους και Πυροσβεστική. Η εμπρόθεσμη δήλωση καθαρισμού στην πλατφόρμα του Εθνικού Μητρώου έληξε στις 22.6.2026. Το πλαίσιο ελέγχων για τα ακαθάριστα οικόπεδα μπήκε σε εφαρμογή την Τρίτη 23 Ιουνίου 2026.

Δείτε παρακάτω ποιος ελέγχει και σε ποιο διάστημα. Κάθε φορέας έχει τον δικό του ρόλο:

Οι δήμοι κάνουν δειγματοληπτικούς ελέγχους από 16 Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου.
Η Πυροσβεστική ελέγχει από 16 Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου οικόπεδα για τα οποία έγιναν καταγγελίες μέσω της ψηφιακής υπηρεσίας του Μητρώου.

Δειγματοληπτικοί έλεγχοι σημαίνει ότι ο δήμος επιλέγει ορισμένα οικόπεδα και τα ελέγχει. Το δικό σας οικόπεδο μπορεί να είναι ένα από αυτά. Γι’ αυτό το πιο σίγουρο είναι να το κρατάτε καθαρό συνέχεια.

Οι υπόχρεοι πρέπει να συντηρούν το οικόπεδο καθαρό έως το τέλος της αντιπυρικής περιόδου, στις 31 Οκτωβρίου. Χόρτα και βλαστοί όμως μπορεί να φυτρώσουν ξανά μετά τον πρώτο καθαρισμό. Ρίξτε λοιπόν μια ματιά στο οικόπεδο κάθε λίγες εβδομάδες και κόψτε ό,τι φύτρωσε.

Ο καλύτερος χρόνος για καθαρισμό είναι πριν ξεραθούν εντελώς τα χόρτα. Τα χλωρά χόρτα κόβονται πιο εύκολα και σηκώνουν λιγότερη σκόνη. Αν περιμένετε το κατακαλόκαιρο, η δουλειά γίνεται πιο κουραστική μέσα στη ζέστη.

Αν δεν προλαβαίνετε πριν έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, μπορούμε να βοηθήσουμε εμείς. Κόβουμε τα χόρτα με χορτοκοπτικά και τα κλαδιά με αλυσοπρίονα και κονταροπρίονα. Μαζεύουμε τα υπολείμματα με τσουγκράνες και φυσητήρες και τα φορτώνουμε στο φορτηγό μας για απομάκρυνση.

Ποιος κάνει τους ελέγχους;

Τους ελέγχους τους κάνει κυρίως ο δήμος της περιοχής σας. Οι δήμοι έχουν την κύρια ευθύνη για τη διενέργεια των ελέγχων. Έχουν την κύρια ευθύνη και για την επιβολή των προβλεπόμενων μέτρων. Έτσι, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων είναι πρώτα απ’ όλα δουλειά του δήμου.

Στην πράξη, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων γίνονται από ελεγκτικά κλιμάκια του δήμου. Τα κλιμάκια αυτά συγκροτούνται με απόφαση του δημάρχου ή του αρμόδιου αντιδημάρχου πολιτικής προστασίας. Στα ελεγκτικά κλιμάκια μπορεί να συμμετέχει και η Δημοτική Αστυνομία, όπου λειτουργεί.

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων δεν γίνονται από εθελοντές. Οι εθελοντές δεν επιτρέπεται να κάνουν ελέγχους ή να βεβαιώνουν παραβάσεις. Ούτε επιτρέπεται να συντάσσουν διοικητικές πράξεις. Αν δεν ξέρετε ποιος ήρθε στο οικόπεδό σας, ρωτήστε απευθείας τον δήμο.

Υπάρχει και ένας ακόμη φορέας που καταγράφει οικόπεδα. Οι Πυροσβεστικές Υπηρεσίες καταγράφουν παράλληλα ακαθάριστα οικόπεδα και επικίνδυνους χώρους. Τις αναφορές αυτές τις διαβιβάζουν στους αρμόδιους δήμους. Συνοπτικά, ο ρόλος του καθενός είναι ο εξής:

ο δήμος έχει την κύρια ευθύνη για τους ελέγχους και τα μέτρα,
τα ελεγκτικά κλιμάκια του δήμου κάνουν τους ελέγχους,
η Δημοτική Αστυνομία μπορεί να συμμετέχει, όπου λειτουργεί,
η Πυροσβεστική καταγράφει και διαβιβάζει αναφορές στον δήμο,
οι εθελοντές δεν κάνουν ελέγχους.

Για εσάς, το πρακτικό μήνυμα είναι απλό. Μην περιμένετε να έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων για να καθαρίσετε το οικόπεδό σας. Μετά από κάθε καθαρισμό, βγάλτε φωτογραφίες από όλες τις πλευρές και σημειώστε την ημερομηνία.

Κρατήστε τις φωτογραφίες σε έναν φάκελο στο κινητό ή στον υπολογιστή. Αν έχετε πολλά οικόπεδα, δώστε σε κάθε φάκελο το όνομα της περιοχής. Έτσι θα βρίσκετε εύκολα τι καθαρίστηκε και πότε.

Πώς διαλέγουν ποια οικόπεδα θα ελέγξουν;

Οι δήμοι διαλέγουν με δειγματοληψία και με βάση συγκεκριμένα κριτήρια. Ελέγχουν δειγματοληπτικά τουλάχιστον το 5% των δηλώσεων που υποβλήθηκαν για την περιοχή τους. Άρα οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων φτάνουν και σε οικόπεδα που έχουν ήδη δηλωθεί.

Η θέση του οικοπέδου παίζει επίσης ρόλο. Για να διαλέξουν ποια οικόπεδα θα ελέγξουν, οι δήμοι λαμβάνουν υπόψη κριτήρια όπως:

η ζώνη μίξης δάσους-οικισμού,
η γειτνίαση με δάση και πάρκα,
η συχνότητα πυρκαγιών.

Αν το οικόπεδό σας είναι κοντά σε δάσος ή πάρκο, μην αφήνετε τα χόρτα να ψηλώσουν. Καθαρίστε νωρίς και κόψτε τα κλαδιά που κρέμονται χαμηλά. Μην ξεχνάτε τις άκρες δίπλα στον φράχτη, όπου το χόρτο ξεφεύγει εύκολα. Μαζέψτε επίσης τα ξερά φύλλα και τα κομμένα κλαδιά.

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων αφορούν και οικόπεδα που έχουν δηλωθεί ως καθαρισμένα ενώ δεν είναι. Γι’ αυτό, δηλώστε το οικόπεδο καθαρό μόνο όταν η δουλειά έχει τελειώσει. Κοιτάξτε πρώτα και τις γωνίες, γιατί εκεί μένουν συχνά ξερά χόρτα.

Υπάρχουν τρόποι να βρεθεί και ο υπόχρεος του οικοπέδου. Για να τον βρουν, δήμος και Πυροσβεστική μπορούν να χρησιμοποιούν στοιχεία από:

το Μητρώο,
το Κτηματολόγιο,
τις παροχές νερού, ρεύματος και φυσικού αερίου.

Καλό είναι λοιπόν τα στοιχεία σας στο Κτηματολόγιο να είναι σωστά. Αν αγοράσατε ή κληρονομήσατε πρόσφατα ένα οικόπεδο, βεβαιωθείτε ότι εμφανίζεστε σωστά ως ιδιοκτήτης.

Οι δήμοι καταχωρίζουν τα αποτελέσματα των ελέγχων στο Εθνικό Μητρώο μέσω της πλατφόρμας του Υπουργείου. Με άλλα λόγια, ό,τι βρίσκουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων καταγράφεται σε εθνικό επίπεδο.

Αν θέλετε το οικόπεδο καθαρό πριν από έναν έλεγχο, εμείς μπορούμε να αναλάβουμε τη δουλειά. Δουλεύουμε με χορτοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα κλαδιά και τα χόρτα τα απομακρύνουμε με το φορτηγό μας.

Τι κοιτάζουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων στο οικόπεδο;

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων κοιτάζουν αν το οικόπεδο έχει καθαριστεί από ξερή βλάστηση και καύσιμη ύλη. Ο καθαρισμός δεν είναι μόνο κοπή χόρτων. Περιλαμβάνει τις εξής εργασίες:

Κοπή και απομάκρυνση των ξερών κλαδιών και των κλαδιών που ακουμπούν σε κτίσμα.
Αποψίλωση των ξερών χόρτων και απομάκρυνση κάθε καύσιμης ή εκρηκτικής ύλης.
Αποκλάδωση της βάσης της κόμης των δέντρων, ανάλογα με την ηλικία και το είδος του δέντρου.
Αραίωση της θαμνώδους βλάστησης.
Συλλογή και απομάκρυνση πευκοβελόνας και ξερών φύλλων από το έδαφος.
Απομάκρυνση εγκαταλελειμμένων εύφλεκτων αντικειμένων, όπως φιάλες υγραερίου, έπιπλα, στρώματα και ελαστικά αυτοκινήτων.

Μετά τον πρώτο καθαρισμό χρειάζεται και συντήρηση. Συντήρηση σημαίνει περιοδική απομάκρυνση της νέας ξερής βλάστησης και κάθε καύσιμης ύλης, ώστε το οικόπεδο να μένει καθαρό όλη την αντιπυρική περίοδο. Τα χόρτα ξαναφυτρώνουν γρήγορα, γι’ αυτό κοιτάζετε το οικόπεδο κάθε λίγες εβδομάδες. Μετά από βροχή, το χόρτο μεγαλώνει ακόμη πιο γρήγορα.

Στην Agrowood κάνουμε τη δουλειά στα φυτά με εργαλεία χειρός. Φορτώνουμε όλα τα φυτικά υπολείμματα στο φορτηγό μας την ίδια μέρα. Έτσι δεν μένουν σωροί από κλαδιά μέσα στο οικόπεδο. Φιάλες υγραερίου, έπιπλα, στρώματα και ελαστικά τα απομακρύνει ξεχωριστά ο ιδιοκτήτης, γιατί εμείς δεν τα μεταφέρουμε.

Πριν έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, περπατήστε όλο το οικόπεδο με τη λίστα στο χέρι. Κοιτάξτε τις γωνίες, τους φράχτες και τα σημεία κάτω από τα δέντρα. Εκεί μαζεύονται πευκοβελόνες και ξερά φύλλα. Σημειώστε ό,τι λείπει και κανονίστε τη δουλειά νωρίς.

Κρατήστε φωτογραφίες με ημερομηνία από κάθε καθαρισμό. Είναι χρήσιμες όταν γίνονται οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων και θέλετε να δείξετε τη δουλειά σας. Δείτε επίσης γιατί είναι απαραίτητη η απομάκρυνση κλαδιών και ξερών χόρτων από το οικόπεδο.

Ποια οικόπεδα αφορούν οι έλεγχοι;

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων αφορούν τα οικόπεδα και τους χώρους όπου υπάρχει υποχρέωση καθαρισμού και δήλωσης. Δεν αφορούν μόνο τα οικόπεδα μέσα στις πόλεις. Η υποχρέωση αυτή ισχύει στις εξής περιπτώσεις:

Σε οικόπεδα και ακάλυπτους χώρους μέσα σε εγκεκριμένα ρυμοτομικά σχέδια.
Σε οικόπεδα μέσα σε όρια οικισμών χωρίς εγκεκριμένο ρυμοτομικό σχέδιο.
Σε εκτάσεις έως 100 μέτρα από τα όρια σχεδίων πόλης ή οικισμών, αν δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία.
Σε εκτός σχεδίου γήπεδα με κτίσμα, αν δεν υπάγονται στη δασική νομοθεσία.

Από το 2026 οι περιοχές είναι οι ίδιες, αλλά στον ορισμό τους εμπλέκονται πλέον και οι δασικοί χάρτες. Αν το οικόπεδό σας είναι κοντά στα όρια του οικισμού, μάθετε την ακριβή απόσταση πριν ξεκινήσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων. Ένας μηχανικός μπορεί να σας βοηθήσει να το βρείτε.

Ποιοι χώροι εξαιρούνται;

Κάποιοι χώροι εξαιρούνται από την υποχρέωση. Αυτοί είναι:

Οι διαμορφωμένοι και συντηρημένοι κήποι κτιρίων και πολυκατοικιών.
Οι ανέκαθεν καλλιεργούμενες γεωργικές εκτάσεις, ακόμη και σε αγρανάπαυση.
Οι βοσκήσιμες γαίες.
Χώροι που, λόγω εδάφους ή φυσικών εμποδίων, είναι αποδεδειγμένα απρόσιτοι για καθαρισμό με συνήθη μέσα.

Αν έχετε κήπο, κρατήστε τον περιποιημένο όλο το καλοκαίρι. Κόψτε το γρασίδι, ποτίστε και μαζέψτε τα ξερά φύλλα. Μην αφήνετε κομμένα κλαδιά και χόρτα σε σωρό μέσα στον κήπο. Έτσι ο κήπος μένει φροντισμένος, όποτε κι αν γίνουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων.

Για τις εξαιρέσεις, κρατήστε στοιχεία που δείχνουν την κατάσταση του χώρου. Για ένα χωράφι, χρήσιμα είναι τα έγγραφα της καλλιέργειας. Για ένα απρόσιτο σημείο, βοηθούν φωτογραφίες από το έδαφος και τα εμπόδια. Φυλάξτε τα όλα σε έναν φάκελο, για να τα βρίσκετε εύκολα.

Πώς γίνονται οι έλεγχοι μετά από καταγγελία;

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων μετά από καταγγελία γίνονται από την Πυροσβεστική. Οι πολίτες μπορούν να κάνουν καταγγελίες για ακαθάριστα οικόπεδα. Για καταγγελίες μέσω της ψηφιακής υπηρεσίας του Μητρώου, ο έλεγχος γίνεται στο διάστημα 16 Ιουνίου έως 31 Οκτωβρίου.

Έτσι, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων μετά από καταγγελία στην πλατφόρμα έχουν συγκεκριμένες ημερομηνίες. Καταγγελίες που δεν γίνονται μέσω της πλατφόρμας εξετάζονται μόνο από την τοπική Πυροσβεστική Υπηρεσία. Αν θέλετε να καταγγείλετε ένα οικόπεδο, διαλέξτε τον τρόπο πριν ξεκινήσετε.

Καταγγελίες προδήλως αβάσιμες, αόριστες ή για ακίνητα εκτός πεδίου εφαρμογής αρχειοθετούνται. Γι’ αυτό, γράψτε την καταγγελία σας με σαφήνεια και απλά λόγια:

Δώστε τη θέση του οικοπέδου με ακρίβεια, με οδό και κοντινά σημάδια.
Περιγράψτε τι βλέπετε, όπως ψηλά ξερά χόρτα ή πεσμένα κλαδιά.
Γράψτε γιατί σας ανησυχεί, για παράδειγμα αν το οικόπεδο ακουμπά σε σπίτια.
Τραβήξτε μια φωτογραφία από τον δρόμο, χωρίς να μπείτε στο οικόπεδο.

Με καθαρά στοιχεία, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων ξεκινούν από μια πραγματική εικόνα. Μια γενική φράση, όπως «υπάρχουν χόρτα κάπου», δεν βοηθά κανέναν.

Αν η καταγγελία αφορά το δικό σας οικόπεδο, μην περιμένετε τον έλεγχο. Κόψτε τα ξερά χόρτα και μαζέψτε τα κλαδιά όσο πιο νωρίς γίνεται. Κρατήστε φωτογραφίες από το καθαρό οικόπεδο με ημερομηνία.

Για ακαθάριστο γειτονικό οικόπεδο, ο πολίτης μπορεί να ζητήσει αυτοψία και καταγραφή επικινδυνότητας. Δεν επιτρέπεται η παρέμβαση σε ξένο οικόπεδο χωρίς άδεια, γιατί μπορεί να προκύψουν νομικά ζητήματα. Μιλήστε πρώτα ήρεμα με τον γείτονα, αν τον γνωρίζετε.

Αν ο γείτονας δεν κάνει τίποτα, μην πιάσετε μόνοι σας το θαμνοκοπτικό. Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων είναι ο σωστός δρόμος, όχι το κόψιμο των χόρτων του γείτονα.

Τι γίνεται αν ο έλεγχος βρει ακαθάριστο οικόπεδο;

Όταν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων βρίσκουν πρόβλημα, ακολουθούν κυρώσεις. Όταν ο έλεγχος δείξει μη καθαρισμό ή πλημμελή καθαρισμό, ο δήμος επιβάλλει κυρώσεις και, εφόσον απαιτείται, καθαρίζει αυτεπάγγελτα το ακίνητο.

Όταν η Πυροσβεστική βρει ακαθάριστο οικόπεδο, επιβάλλει πρόστιμο και ενημερώνει τον δήμο για αυτεπάγγελτο καθαρισμό. Το πρόστιμο μη καθαρισμού επιβάλλεται αφού ο υπόχρεος ενημερωθεί από δήμο ή Πυροσβεστική ότι μπορεί να συμμορφωθεί εκ των υστέρων.

Αν πάρετε τέτοια ενημέρωση, μην την αφήσετε για αργότερα και καθαρίστε το οικόπεδο. Για το πρόστιμο σε ακαθάριστο οικόπεδο θα βρείτε περισσότερα σε ξεχωριστό άρθρο μας.

Διαβάστε προσεκτικά κάθε έγγραφο που σας στέλνουν ο δήμος ή η Πυροσβεστική. Η Πράξη Επιβολής Προστίμου αναγράφει υποχρεωτικά:

τα στοιχεία του παραβάτη,
την παράβαση,
το ακίνητο με τον ΚΑΕΚ,
το ποσό.

Ελέγξτε ότι ο ΚΑΕΚ αντιστοιχεί στο δικό σας ακίνητο. Κρατήστε το έγγραφο σε ασφαλές μέρος, μαζί με τις φωτογραφίες του καθαρισμού.

Η πράξη κοινοποιείται με υπάλληλο, με θυροκόλληση αν ο υπόχρεος δεν υπογράφει, με email ή με άλλο πρόσφορο μέσο. Η πράξη επιβολής προστίμου κοινοποιείται προσωπικά στον υπόχρεο και όχι με απλή ανάρτηση στα γραφεία του δήμου ή της Πυροσβεστικής.

Αν προκληθεί πυρκαγιά από ακαθάριστο οικόπεδο, οι ιδιοκτήτες έχουν και ποινικές ευθύνες. Ένα ξερό οικόπεδο το καλοκαίρι μπορεί να πάρει φωτιά από μια μικρή σπίθα. Επειδή οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων μπορεί να φέρουν πρόστιμο, ο έγκαιρος καθαρισμός είναι η πιο απλή λύση.

Εμείς καθαρίζουμε οικόπεδα με θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα και κονταροπρίονα. Μαζεύουμε τα χόρτα με τσουγκράνες και φυσητήρες και φορτώνουμε τα κλαδιά στο φορτηγό μας. Ο στόχος μας είναι απλός: όταν γίνουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, το οικόπεδό σας να είναι καθαρό.

Πώς γίνεται η ένσταση μετά από έλεγχο;

Η ένσταση γίνεται μέσα σε 10 ημέρες από την κοινοποίηση του προστίμου. Την υποβάλλετε στο όργανο που επέβαλε το πρόστιμο. Όταν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων καταλήγουν σε πρόστιμο, κάθε μέρα από αυτές τις 10 μετράει. Σημειώστε την ημερομηνία κοινοποίησης στο ημερολόγιό σας, για να μην την ξεχάσετε.

Το πού θα την καταθέσετε εξαρτάται από το ποιος επέβαλε το πρόστιμο. Δείτε τις δύο περιπτώσεις:

Για πρόστιμο του δήμου, η ένσταση κατατίθεται στο γενικό πρωτόκολλο του δήμου.
Για πρόστιμο της Πυροσβεστικής, η ένσταση μπορεί να γίνει και ψηφιακά.

Η απόφαση για την ένσταση βγαίνει μέσα σε 10 εργάσιμες ημέρες από την υποβολή της. Όσο εκκρεμεί η ένσταση, η προθεσμία πληρωμής του προστίμου αναστέλλεται. Η εμπρόθεσμη ένσταση αναστέλλει και την άσκηση ποινικής δίωξης, μέχρι να εκδοθεί απορριπτική απόφαση.

Αν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων βρήκαν ξερά χόρτα ή κλαδιά, το πιο έξυπνο βήμα είναι να καθαρίσετε αμέσως. Αν καθαρίσετε μετά την παράβαση και μέσα στην προθεσμία ένστασης, το πρόστιμο μη καθαρισμού μειώνεται κατά 50%. Τη συμμόρφωση τη γνωστοποιείτε με την ένσταση. Στη συνέχεια, η συμμόρφωση διαπιστώνεται με επανέλεγχο.

Μια καλή ένσταση στηρίζεται σε στοιχεία. Πριν την καταθέσετε, βοηθά να έχετε έτοιμα:

το έγγραφο του προστίμου και την ημερομηνία που σας κοινοποιήθηκε
τη διεύθυνση ή τα στοιχεία του οικοπέδου σας
φωτογραφίες του οικοπέδου πριν και μετά τον καθαρισμό
ένα σύντομο κείμενο που λέει ότι το οικόπεδο καθαρίστηκε

Γράψτε την ένσταση με απλά λόγια και κρατήστε αντίγραφο. Κρατήστε επίσης τον αριθμό πρωτοκόλλου ή την απόδειξη της ψηφιακής υποβολής. Έτσι, αν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων συνεχιστούν με επανέλεγχο, θα έχετε όλα τα χαρτιά σας έτοιμα.

Πότε ακολουθεί καθαρισμός από τον δήμο;

Ο δήμος καθαρίζει ο ίδιος όταν η ένσταση δεν γίνει δεκτή ή όταν περάσει η προθεσμία ένστασης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων καταλήγουν σε αυτεπάγγελτο καθαρισμό. Η προθεσμία είναι σύντομη:

Αν η ένσταση δεν γίνει δεκτή, ο δήμος καθαρίζει αυτεπάγγελτα το οικόπεδο μέσα σε 5 ημέρες.
Αν ο υπόχρεος αφήσει να περάσει η προθεσμία ένστασης, ο δήμος καθαρίζει αυτεπάγγελτα μέσα σε 5 ημέρες.

Όλα τα βήματα για τον αυτεπάγγελτο καθαρισμό οικοπέδου τα εξηγούμε σε ξεχωριστό άρθρο. Εδώ βλέπουμε μερικές ειδικές περιπτώσεις που καλό είναι να γνωρίζετε.

Στα περιφραγμένα ή περιτοιχισμένα οικόπεδα, ο δήμος ζητά πρώτα αυτοψία από την Πυροσβεστική. Η αυτοψία γίνεται για να διαπιστωθεί υψηλός κίνδυνος πυρκαγιάς. Αν η Πυροσβεστική διαπιστώσει τον υψηλό κίνδυνο, ο δήμος καθαρίζει αυτεπάγγελτα το περιφραγμένο οικόπεδο για να άρει τον κίνδυνο.

Σε επείγοντα και πολύ υψηλό κίνδυνο, επιτρέπεται άμεσος αυτεπάγγελτος καθαρισμός χωρίς την κανονική διαδικασία. Ο κίνδυνος αυτός βεβαιώνεται με έγγραφο της Πυροσβεστικής. Αν δεν βρεθούν στοιχεία του υπόχρεου, ο αυτεπάγγελτος καθαρισμός γίνεται χωρίς πρόστιμο.

Η δαπάνη του αυτεπάγγελτου καθαρισμού και της απομάκρυνσης των υλικών χρεώνεται ολόκληρη στον υπόχρεο. Ο πιο απλός τρόπος να μη φτάσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων σε αυτό το σημείο είναι να καθαρίσετε νωρίς.

Μην περιμένετε να ξεκινήσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων για να κόψετε τα ξερά χόρτα. Αν μένετε μακριά, ζητήστε από κάποιον γνωστό να ρίχνει μια ματιά στο οικόπεδο. Μια φωτογραφία κάθε λίγες εβδομάδες αρκεί για να ξέρετε τι γίνεται.

Εμείς καθαρίζουμε οικόπεδα με χορτοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Μαζεύουμε τα κλαδιά και τα χόρτα και τα απομακρύνουμε με το φορτηγό μας. Έτσι, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων θα βρουν το οικόπεδό σας καθαρό.

Πώς προετοιμάζεστε πριν έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων;

Προετοιμάζεστε με έναν απλό τρόπο: καθαρίζετε νωρίς και κρατάτε αποδείξεις για τη δουλειά. Η ΠΟΜΙΔΑ συστήνει να ολοκληρώσετε τον καθαρισμό όσο πιο γρήγορα μπορείτε, πριν γίνει έλεγχος ή καταγγελία. Κατά την ΠΟΜΙΔΑ, αν καθαρίσετε εγκαίρως, κανείς δεν θα ασχοληθεί μαζί σας στη συνέχεια.

Μήπως χάσατε την προθεσμία; Η ΠΟΜΙΔΑ λέει ότι το κλείσιμο της πλατφόρμας δεν είναι λόγος να μην καθαρίσετε, έστω και εκπρόθεσμα. Η γρήγορη οικειοθελής συμμόρφωση, ακόμη και εκπρόθεσμη, μπορεί να σας γλιτώσει από τον καταλογισμό ή να μειώσει τα πρόστιμα.

Για εσάς, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων περνούν πιο εύκολα όταν τα χαρτιά σας είναι έτοιμα. Οι ιδιοκτήτες καλό είναι να κρατούν φωτογραφίες πριν και μετά τον καθαρισμό. Αν ο καθαρισμός έγινε από επαγγελματία, κρατήστε την απόδειξη παροχής υπηρεσίας. Μερικά απλά βήματα βάζουν τα πράγματα σε σειρά:

Τραβήξτε φωτογραφίες από τις ίδιες γωνίες, πριν και μετά.
Κρατήστε τα αρχικά αρχεία των φωτογραφιών, με την ημερομηνία τους.
Φυλάξτε όλα τα χαρτιά σε έναν φάκελο, έντυπο ή ψηφιακό.
Κοιτάξτε ξανά το οικόπεδο μέσα στο καλοκαίρι, γιατί τα χόρτα μεγαλώνουν γρήγορα.
Ζητήστε από έναν γείτονα να σας ειδοποιεί αν δει ξερά χόρτα όσο λείπετε.

Ένα καθαρό οικόπεδο είναι η καλύτερη απάντηση όταν έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων. Αν όμως οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων σας βρουν απροετοίμαστους, μη χάνετε χρόνο. Μετά από καταγγελία ή αυτεπάγγελτο έλεγχο για μη καθαρισμό, η ΠΟΜΙΔΑ συστήνει να καθαρίσετε το οικόπεδο όσο γίνεται αμεσότερα.

Εμείς καθαρίζουμε με φορητά μηχανήματα και εργαλεία χειρός, χωρίς τρακτέρ. Δουλεύουμε με θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Τα κλαδιά και τα κομμένα χόρτα τα φορτώνουμε στο φορτηγό μας και τα απομακρύνουμε.

Τι ρόλο παίζει η δήλωση στους ελέγχους;

Η δήλωση παίζει κεντρικό ρόλο, γιατί η απόδειξή της δείχνει σε έλεγχο ότι καθαρίσατε. Οι υπόχρεοι υποβάλλουν υπεύθυνη δήλωση καθαρισμού στο Εθνικό Μητρώο έως τις 15 Ιουνίου κάθε έτους. Τα βήματα θα τα βρείτε στη σελίδα μας για τη δήλωση καθαρισμού οικοπέδου.

Η προθεσμία μετράει πολύ. Αν περάσει η προθεσμία χωρίς δήλωση, θεωρείται ότι ο υπόχρεος συναινεί να καθαρίσει ο δήμος το οικόπεδό του. Αφού κλείσει η πλατφόρμα, δεν μπορείτε πλέον να υποβάλετε δήλωση ότι καθαρίσατε.

Γι’ αυτό βάλτε μια υπενθύμιση στο κινητό σας από την άνοιξη. Ετοιμάστε νωρίς τα στοιχεία του οικοπέδου, ώστε να μην ψάχνετε χαρτιά την τελευταία μέρα. Έτσι η δήλωση γίνεται με ηρεμία και χωρίς λάθη.

Στη δήλωση συμπληρώνετε τον ΚΑΕΚ (Κωδικό Αριθμό Εθνικού Κτηματολογίου) του οικοπέδου. Δείτε πρώτα πώς βρίσκετε τον ΚΑΕΚ του οικοπέδου σας, για να μη χάσετε χρόνο. Αν το Κτηματολόγιο δεν λειτουργεί ακόμη στην περιοχή, δίνετε συντεταγμένες ενός σημείου με το πρότυπο ΕΓΣΑ’87.

Όταν πατήσετε υποβολή, μην κλείσετε βιαστικά τη σελίδα. Μετά την υποβολή, ο κωδικός της δήλωσης εμφανίζεται στην οθόνη. Επίσης, κρατήστε αριθμό πρωτοκόλλου ή την ηλεκτρονική απόδειξη, για να αποδείξετε τον καθαρισμό σε έλεγχο.

Όταν γίνονται οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, καλό είναι να έχετε πρόχειρη την απόδειξη της δήλωσης. Μερικές απλές κινήσεις σας βοηθούν:

Γράψτε τον κωδικό σε χαρτί ή βγάλτε στιγμιότυπο οθόνης.
Αποθηκεύστε την απόδειξη σε δύο σημεία, στο κινητό και στον υπολογιστή.
Βάλτε την απόδειξη στον ίδιο φάκελο με τις φωτογραφίες.

Κρατήστε τα χαρτιά μαζί, ώστε να τα βρείτε αμέσως αν ξεκινήσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων. Με σωστή δήλωση και καθαρό οικόπεδο, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων σας αγχώνουν πολύ λιγότερο.

Τι έδειξαν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων το 2026;

Το 2026 οι δηλώσεις καθαρισμού αυξήθηκαν, όμως ο καθαρισμός στην πράξη δεν είχε γίνει παντού. Με τη λήξη της προθεσμίας του 2026 καταγράφηκαν στην πλατφόρμα συνολικά 765.489 δηλώσεις καθαρισμού. Ο αριθμός των δηλώσεων ήταν αυξημένος σε σχέση με την αντίστοιχη περσινή περίοδο.

Παρά την αύξηση των δηλώσεων, πολλοί ιδιωτικοί και δημοτικοί χώροι δεν είχαν ακόμη καθαριστεί. Σύμφωνα με την ΠΟΜΙΔΑ, πολλοί ιδιοκτήτες δεν πρόλαβαν να κάνουν ή να ολοκληρώσουν τον καθαρισμό των οικοπέδων τους. Την Παρασκευή 12 Ιουνίου 2026 δόθηκε μία εβδομάδα ακόμη σε όσους δεν είχαν ολοκληρώσει τη δήλωση.

Στο πεδίο, συνεργεία της Πολιτικής Προστασίας πραγματοποιούν αυτοψίες. Όπου απαιτείται, γίνονται καθαρισμοί με τη συνδρομή δημοτικών συνεργείων και ιδιωτών εργολάβων. Το υπουργείο Κλιματικής Κρίσης και Πολιτικής Προστασίας παρακολουθεί στενά πώς προχωρούν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων σε όλη τη χώρα.

Ο υπουργός Ευάγγελος Τουρνάς δήλωσε ότι η πρόληψη δεν σταματά με τη λήξη της προθεσμίας και της πλατφόρμας. Κάλεσε ιδιώτες και δήμους να καθαρίσουν και να κρατήσουν τους χώρους καθαρούς όλο το καλοκαίρι. Είπε επίσης ότι στόχος είναι οι καθαρισμοί να γίνουν κουλτούρα και υποχρέωση όλων.

Για εσάς ως ιδιοκτήτη, αυτό σημαίνει μερικά απλά βήματα μέσα στο καλοκαίρι:

Ελέγξτε ξανά το οικόπεδο λίγες εβδομάδες μετά τον πρώτο καθαρισμό.
Κόψτε τα χόρτα μόλις αρχίσουν να ψηλώνουν πάλι.
Απομακρύνετε ξερά κλαδιά και φύλλα από τις άκρες του χώρου.
Κρατήστε καθαρή τη λωρίδα δίπλα στον φράχτη και στον δρόμο.
Αν δεν προλαβαίνετε, κλείστε από νωρίς ένα συνεργείο για τον επόμενο καθαρισμό.

Έτσι, όταν γίνονται οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, ο χώρος σας θα είναι ήδη έτοιμος. Θα γλιτώσετε και το άγχος της τελευταίας στιγμής.

Τι έγινε σε περιοχές της Αττικής;

Σύμφωνα με δημοσίευμα του 2026, δύο παραδείγματα από την Αττική δείχνουν πώς προχώρησαν οι καθαρισμοί. Στον Υμηττό, ο Σύνδεσμος Προστασίας και Ανάπτυξης Υμηττού (ΣΠΑΥ) κάνει εκτεταμένες εργασίες αποψίλωσης. Κατά τον πρόεδρο του ΣΠΑΥ και δήμαρχο Παιανίας Ισίδωρο Μάδη, είχε ολοκληρωθεί περίπου το 60% των καθαρισμών σε έκταση 5.500 στρεμμάτων.

Σε δήμους όπως ο Κορυδαλλός, η πρόοδος των καθαρισμών ήταν περιορισμένη. Σε τέτοιους δήμους, πολλά οικόπεδα βρίσκονται εκτός σχεδίου. Για όσους έχουν οικόπεδο σε τέτοια περιοχή, οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων είναι μια καλή υπενθύμιση να το επισκεφθούν. Ένα οικόπεδο που μένει χωρίς φροντίδα για μήνες γεμίζει εύκολα ξερά χόρτα.

Πριν φτάσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων στη γειτονιά σας, κάντε μερικά απλά βήματα:

Δείτε το οικόπεδο από κοντά ή ζητήστε από έναν γείτονα να το δει.
Σημειώστε πού υπάρχουν ψηλά χόρτα, ξερά κλαδιά ή σκουπίδια.
Κανονίστε τον καθαρισμό νωρίς, πριν από τις πιο ζεστές μέρες.
Κρατήστε φωτογραφίες από το καθαρό οικόπεδο, για να θυμάστε πώς το αφήσατε.
Ενημερώστε τον γείτονα αν δείτε ξερά χόρτα στο δικό του οικόπεδο.

Εμείς δουλεύουμε με φορητά εργαλεία: θαμνοκοπτικά, αλυσοπρίονα, κονταροπρίονα, τσουγκράνες και φυσητήρες. Κόβουμε τα χόρτα, κάνουμε αποψίλωση και φορτώνουμε τα κλαδιά στο φορτηγό μας για απομάκρυνση. Δουλεύουμε χωρίς τρακτέρ, με προσοχή σε κάθε γωνιά του οικοπέδου. Στο τέλος, καθαρίζουμε με τον φυσητήρα, ώστε να μη μείνουν ξερά φύλλα στο έδαφος.

Οι Αρχές καλούν τους πολίτες να μένουν σε εγρήγορση, γιατί η πρόληψη είναι ο βασικότερος παράγοντας για να αποφευχθούν πυρκαγιές. Ένας δεύτερος καθαρισμός μέσα στο καλοκαίρι σάς βοηθά να μη σας βρουν απροετοίμαστους οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων. Η φροντίδα του οικοπέδου δεν τελειώνει με μία μόνο δουλειά.

Συχνές ερωτήσεις: έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων

Οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων φέρνουν πολλές απορίες στους ιδιοκτήτες. Μαζέψαμε τις τέσσερις πιο συχνές και τις απαντάμε απλά.

Μπορεί να ελεγχθεί οικόπεδο που δηλώθηκε ως καθαρό;

Ναι, γιατί ελέγχονται και οικόπεδα που έχουν δηλωθεί ως καθαρισμένα ενώ δεν είναι. Ο δειγματοληπτικός έλεγχος του δήμου καλύπτει τουλάχιστον το 5% των δηλώσεων της περιοχής. Γι’ αυτό υποβάλετε δήλωση μόνο όταν ο καθαρισμός έχει τελειώσει σε όλο το οικόπεδο. Έτσι, αν έρθουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, θα είστε έτοιμοι.

Πώς μαθαίνω ότι μου επιβλήθηκε πρόστιμο;

Η πράξη επιβολής προστίμου κοινοποιείται προσωπικά σε εσάς, τον υπόχρεο, και όχι με απλή ανάρτηση στα γραφεία του δήμου ή της Πυροσβεστικής. Η κοινοποίηση γίνεται με υπάλληλο, με θυροκόλληση (χαρτί στην πόρτα) αν δεν υπογράφετε, με email ή με άλλο πρόσφορο μέσο. Κρατήστε κάθε έγγραφο που λαμβάνετε και διαβάστε το προσεκτικά.

Τι κάνω αν έκλεισε η πλατφόρμα και δεν καθάρισα;

Καθαρίστε όσο πιο γρήγορα μπορείτε. Η δήλωση δεν γίνεται πια μετά το κλείσιμο της πλατφόρμας. Το κλείσιμο της πλατφόρμας δεν σας απαλλάσσει από τον καθαρισμό, ακόμη και εκπρόθεσμα. Αν καθαρίσετε γρήγορα και με δική σας πρωτοβουλία, μπορεί να γλιτώσετε τον καταλογισμό ή να μειωθούν τα πρόστιμα.

Ποιος φροντίζει τα ρέματα και τους επαρχιακούς δρόμους;

Τα ρέματα και οι επαρχιακοί δρόμοι είναι σημεία αρμοδιότητας της Περιφέρειας για λόγους πυροπροστασίας. Αν δείτε εκεί ξερά χόρτα ή πεσμένα κλαδιά, ενημερώστε την Περιφέρεια. Μην πετάτε εκεί κλαδιά από τον δικό σας καθαρισμό. Εσείς κρατήστε καθαρό το δικό σας οικόπεδο, ώστε οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων να μη βρουν πρόβλημα σε εσάς.

Πώς σας βοηθάμε πριν από τους ελέγχους;

Καθαρίζουμε το οικόπεδό σας στην Αττική πριν ξεκινήσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων, και ξανά το καλοκαίρι αν το ζητήσετε. Δουλεύουμε μόνο με εργαλεία χειρός και το φορτηγό μας. Έτσι μπαίνουμε εύκολα και σε στενά ή απότομα οικόπεδα. Σε κάθε καθαρισμό κάνουμε τα εξής:

Κοπή χόρτων και αγριόχορτων με θαμνοκοπτικά.
Κλάδεμα και αποψίλωση με αλυσοπρίονα και κονταροπρίονα.
Μάζεμα με τσουγκράνες και καθάρισμα με φυσητήρες.
Απομάκρυνση κλαδιών και χόρτων με το φορτηγό μας.

Τα εργαλεία χειρός κόβουν με ακρίβεια γύρω από δέντρα, φράχτες και σωλήνες. Δεν αφήνουν βαθιά σημάδια στο χώμα, όπως τα μεγάλα μηχανήματα. Έτσι το οικόπεδο μένει καθαρό και περιποιημένο.

Τα χόρτα μεγαλώνουν ξανά μετά τον πρώτο καθαρισμό, ειδικά αν βρέξει την άνοιξη. Γι’ αυτό βοηθά ένα δεύτερο πέρασμα το καλοκαίρι, όταν τα χόρτα ξεραίνονται. Ένα ξερό χόρτο πιάνει φωτιά πιο εύκολα από ένα χλωρό. Το δεύτερο πέρασμα κρατά το οικόπεδο καθαρό τους πιο ζεστούς μήνες.

Ένα καθαρό οικόπεδο σας δίνει ησυχία όταν γίνονται οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων στην περιοχή σας. Δεν χρειάζεται να τρέχετε την τελευταία στιγμή ή να ψάχνετε συνεργείο μέσα στη ζέστη. Μειώνετε επίσης τον κίνδυνο φωτιάς για το σπίτι σας και τους γείτονες.

Και εσείς μπορείτε να κάνετε τη δουλειά πιο γρήγορη. Πριν έρθουμε, βοηθάει να κάνετε τα εξής:

Βρείτε τα όρια του οικοπέδου σας.
Βγάλτε από τον χώρο ό,τι θέλετε να κρατήσετε.
Δείξτε μας φυτά ή δέντρα που δεν πρέπει να κοπούν.
Φροντίστε να μπορούμε να μπούμε στο οικόπεδο.

Για να κλείσετε ραντεβού, γράψτε μας μέσα από τη σελίδα επικοινωνίας της Agrowood. Πείτε μας πού βρίσκεται το οικόπεδο και πόσο μεγάλο είναι. Μαζί θα κανονίσουμε την ημέρα που σας βολεύει. Μην περιμένετε να αρχίσουν οι έλεγχοι ακαθάριστων οικοπέδων για να μας ζητήσετε βοήθεια.